چکیده: مشعل سوزی گاز که در کشورهای تولیدکننده نفت به منظور دفع گاز زائد در سایت های استخراج نفت استفاده می شود، به عنوان یک عامل مهم آلودگی در جهان شناخته شده است. امروزه استفاده از تکنولوژی سنجش از دور علایق پژوهشی بسیاری را در زمینه شناسایی مکان های مشعل و تخمین حجم آنها ایجاد نموده است. این مطالعه با هدف تخمین حجم گاز مشعل سوزی با استفاده از سنجش از دور و به کارگیری دو الگوریتم BTE و MOVET و دادههای MODISدر استان های خوزستان و بوشهر انجام شد. در ابتدا تشخیص ناهنجاری حرارتی پیکسل های حاوی فلر با استفاده از شاخص NHI انجام شد. سپس الگوریتم BTE و MOVET فقط بر روی پیکسل هایی که ناهنجاری حرارتی را تشخیص داده بودند اجرا شد. در نهایت نتایج حاصل از این تحقیق با واقعیت زمینی داده های منطقه ویژه اقتصادی انرژی پارس، نتایج مدل شبکه عصبی مصنوعی، داده های ثبت شده توسط بانک جهانی مورد ارزیابی قرار گرفت. با توجه به نتایج میتوان ادعا داشت که با استفاده از شاخصNHI پیکسل های پس زمینه و پیکسل های دارای فلر قابلیت تفکیک شدن از هم بر مبنای ناهنجاری حرارتی توسط دمای درخشندگی سنجده مودیس را با قابلیت قابل قبول در اکثر ماه های مورد مطالعه دارد. همچنین نتایج برآورد حجم در منطقه مورد مطالعه نشان داد که روش MOVET قابلیت بالاتری( R2= 0.7) نسبت به روش BTE در برآورد حجم مشعل سوزی با استفاده از باندهای مذکور را دارد. ضریب همبستگی بالا نشان از تطابق خوب بین نتایج روش MOVET با داده های واقعیت زمینی و مدل شبکه عصبی مصنوعی دارد. نتایج پژوهش حاضر در زمینه شناسایی ناهنجاری ناشی از مشعل سوزی و برآورد حجم این گاز میتواند به مدیران حوزه نفت و گاز در پایش مداوم و کم هزینه مشعل سوزی و تدوین برنامه های کاهش گرمایش جهانی و فلرینگ کمک کند.
