ارائه کننده: صبا گلی
استاد راهنما: دکتر ایمان اسلامی
استاد مشاور: دکتر مسعود بیژنی
استاد ناظر داخلی: دکتر یحیی کوچ
استاد ناظر خارجی: دکتر قدرت اله حیدری
نماینده تحصیلات تکمیلی: دکتر یحیی کوچ
تاریخ: 1402/11/11
ساعت: 10
مکان: ساختمان آموزش کلاس شماره (2)

چكيده:
تعامل بدون برنامه و منفعت طلبانه جامعه بشری با محیط ­زیست، چالش­ های محیط­ زیستی مختلفی ازجمله تخریب جنگل­ ها و مراتع را بدنبال داشته، به طوری که بسیاری از سکونت گاه­ های انسانی به دلیل بروز این چالش ­ها به سمت ناپایداری سوق پیدا کرده­ اند. صنایع و معادن مسئولیت بالایی در حوزه تامین رشد اقتصادی بالا، نرخ اشتغال مطلوب، تقویت تشکل­ های مردم نهاد برای مقابله با فساد و همینطور مداخله هدفمند در آموزش، بهداشت و خدمات عمومی نقش دارند. تهدیدات رهاسازی پساب­ های تولید شده، دور ریزی ضایعات، نفوذ فلزات سنگین به خاک و آمار بالای سرطان، مشکلات گوارشی و تنفسی ناشی از عدم توجه به نقش مسئولیت پذیری اجتماعی شرکتی/سازمانی در سال­ های اخیر است. آثار زیان باری که موجب آلودگی محیط ­زیست، آلودگی خاک، آب، کاهش رشد گونه ­های گیاهی، تخریب بسیاری از عرصه­ های منابع طبیعی، مراتع و در نهایت ازبین رفتن سلامت افراد و زیستگاه مردم مجاور معادن شده است. در اینجا، مسئولیت ­پذیری اجتماعی سازمان­ ها، معادن و نقش آفرینی کنشگران متنوع نهادی در قالب یک نظام واحد ارتباطی ناشی از تصمیمات اتخاذ شده بر روی جامعه و محیط زیست اهمیت می­ یابد. هدف از این پژوهش بررسی میزان اثرگذاری مسئولیت­ پذیری اجتماعی سازمان­ ها بعنوان متغیر میانجی بر رفتار تعاملی بازیگران سازمانی در یک سیستم اجتماعی-اکولوژیک تحت حکمرانی اثربخش بود. بنابراین سوال اصلی تحقیق اینگونه شکل گرفت که آیا مسئولیت­ پذیری اجتماعی سازمانی و تعاملات آن­ها موجب اثرگذاری معنادار در حکمرانی منابع طبیعی می­گردد؟ جامعه آماری این پژوهش کلیه­ی مدیران، کارشناسان و مسئولان فنی سازمان­های( دولتی، نیمه دولتی) و شرکت ­های معدنی( دولتی، نیمه ­دولتی و خصوصی) شهرستان تکاب استان آذربایجان غربی بودند. حجم نمونه 225 نفر از جامعه آماری 550 نفره مورد مطالعه قرار گرفتند که در نهایت از این تعداد 215 پرسشنامه صحیح برای تحلیل نهایی بدست آمد. روش نمونه­گیری به صورت هدفمند انجام شد و ابزار جمع آوری اطلاعات در این پژوهش نیز پرسشنامه محقق ساخته براساس اندازه­گیری چهار سازه مسئولیت­پذیری اجتماعی، تعاملات کنشگران، کارایی حکمرانی و پایداری اجتماعی-زیست محیطی با طیف لیکرت پنج گزینه ­ای بود. در این مطالعه از روش مدل­سازی معادلات ساختاری (SEM) جهت بررسی رابط علی متغیرها با تعریف یک مدل پیشنهادی استفاده شد. تجزیه و  تحلیل داده ­ها در دو بخش آمار توصیفی و استنباطی از طریق نرم­ افزار آماری SPSS 22 و Smart PLS 3 انجام گرفت. روایی ظاهری و محتوایی این پژوهش توسط اساتید خبره­ ی دانشگاه ی و روایی همگرا با محاسبه­ ی شاخص میانگین استخراج شده (AVE) و پایایی آن از طریق ضریب­ های آلفای کرونباخ و پایایی ترکیبی بررسی و تائید شد. نتایج این پژوهش نشان داد که مسئولیت­ پذیری اجتماعی به طور مستقیم و غیرمستقیم بر کارایی حکمرانی و پایداری اجتماعی- زیست­ محیطی منطقه تاثیرگذار است. بنابراین فرضیه میانجیگری مسئولیت­پذیری اجتماعی در رابطه بین تعاملات کنشگران با کارایی حکمرانی و در رابطه بین تعاملات کنشگران با پایداری اجتماعی- زیست محیطی تایید و وجود یک رابطه معنادار، مستقیم و مثبت را نشان داد. شدت تاثیر متغیر میانجی مسئولیت پذیری اجتماعی سازمانی در مدل پیشنهادی متوسط و نوع میانجیگری بصورت جزئی بدست آمد. ضمنا مدل پیشنهادی پژوهش، برازش قوی را نشان داد. منطبق بر نتایج، پیشنهاد این مطالعه نیازمندی به فعال شدن مسئولیت پذیری اجتماعی شرکتی/سازمانی منطقه تکاب با هدف توسعه اجتماعی-اقتصادی، بهبود پایداری و کارایی حکمرانی محیط زیستی بدلیل برخورداری از ظرفیت بالای معادن و سرمایه اجتماعی مناسب در این منطقه است.